រយៈពេលអាន៖ ២ នាទី
កម្រិតយល់ដឹង៖ មូលដ្ឋានគ្រឹះ
មានគេទូរស័ព្ទមកយំប្រាប់ថា វេរលុយច្រឡំចូលកុងអ្នក? សូមកុំប្រញាប់វេរត្រឡប់ទៅវិញ។ វាអាចជាល្បិចឆបោក។
នៅអត្ថបទមុន យើងបាននិយាយពី ការបន្លំជាអ្នកគ្រប់គ្រងក្រុម (Admin Impersonation) ដែលជនខិលខូចចម្លងរូបថត និងឈ្មោះ Admin ដើម្បីឆាតបោកសមាជិកក្នុងក្រុម។
អត្ថបទនេះ យើងនឹងបន្តមកស្គាល់ល្បិចមួយទៀត ដែលពឹងផ្អែកលើ ភាពស្មោះត្រង់ សេចក្តីអាណិត និងការប្រញាប់ចង់ជួយគេ។ ល្បិចនេះហៅថា វេរលុយច្រឡំ (Fake Transfer Scam)។
និយាយឱ្យងាយយល់៖ ចោរធ្វើដូចជាវេរលុយច្រឡំចូលកុងអ្នក ហើយសុំឱ្យអ្នកវេរត្រឡប់ទៅវិញភ្លាមៗ។ ប៉ុន្តែការវេរត្រឡប់ដោយខ្លួនឯង អាចធ្វើឱ្យអ្នកបាត់លុយ ឬជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងប្រាក់មិនស្អាត។
១. ហានិភ័យ៖ សារ Fake Transfer និងសាច់រឿងអាណិត
ល្បិចនេះច្រើនកើតឡើងជាមួយអ្នកដែលប្រើ Mobile Banking ដូចជា ABA, ACLEDA ឬកម្មវិធីធនាគារផ្សេងៗ។ ជនខិលខូចអាចផ្ញើសារ SMS ក្លែងក្លាយ ឬ Screenshot ក្លែងក្លាយមកបង្ហាញថា អ្នកបានទទួលប្រាក់ចូលគណនី។
បន្ទាប់មក គេនឹងខលមកដោយប្រើសាច់រឿងប៉ះពាល់ចិត្ត ដូចជា៖
“បងអើយ ខ្ញុំវេរលុយថ្លៃពេទ្យច្រឡំចូលកុងបងហើយ”
“សូមជួយវេរត្រឡប់មកខ្ញុំវិញផង ខ្ញុំត្រូវការបន្ទាន់ណាស់”
“លុយនេះសម្រាប់ទិញទឹកដោះគោកូន សូមអាណិតខ្ញុំផង”
“សូមកុំឱ្យខ្ញុំចាំយូរ ខ្ញុំភ័យណាស់”
បើអ្នកមិនបានបើក App ធនាគារពិនិត្យដោយខ្លួនឯង ហើយប្រញាប់វេរលុយទៅគេ នោះអ្នកអាចកំពុងវេរលុយផ្ទាល់ខ្លួនរបស់អ្នកទៅឱ្យចោរ។ សារ SMS ឬ Screenshot មិនអាចជាភស្តុតាងគ្រប់គ្រាន់ថាលុយបានចូលគណនីពិតប្រាកដឡើយ។
មានករណីមួយទៀតដែលគ្រោះថ្នាក់ជាងនេះ គឺប្រាក់ពិតជាចូលគណនីអ្នកមែន។ ប៉ុន្តែប្រាក់នោះអាចជាប្រាក់ដែលជនខិលខូចទើបតែបោកបានពីជនរងគ្រោះម្នាក់ទៀត។ ពួកគេអាចប្រើគណនីអ្នកធ្វើជាចំណុចកណ្ដាល ដើម្បីបញ្ជូនប្រាក់ទៅគណនីផ្សេងទៀត។
បើអ្នកវេរបន្តតាមការស្នើសុំ អ្នកអាចក្លាយជាផ្នែកមួយនៃប្រតិបត្តិការសង្ស័យ ដោយមិនដឹងខ្លួន។ ពេលមានការស៊ើបអង្កេត ប្រវត្តិប្រតិបត្តិការនឹងបង្ហាញថាគណនីអ្នកបានទទួល និងបញ្ជូនប្រាក់បន្ត។
ចំណុចសំខាន់៖ ភាពស្មោះត្រង់គឺល្អ ប៉ុន្តែកុំដោះស្រាយប្រតិបត្តិការធនាគារដោយខ្លួនឯងតាមការខលបន្ទាន់ពីជនមិនស្គាល់។
២. ដំណោះស្រាយ៖ ទុកឱ្យធនាគារជាអ្នកដោះស្រាយ
បើមានគេខលមកប្រាប់ថា វេរលុយច្រឡំចូលគណនីអ្នក សូមកុំភ័យ និងកុំប្រញាប់វេរត្រឡប់ទៅវិញ។ ជំហានដំបូងគឺបើក App ធនាគារផ្លូវការរបស់អ្នកដោយខ្លួនឯង ដើម្បីពិនិត្យថា តើពិតជាមានប្រាក់ចូលមែនឬអត់។
កុំជឿតែ SMS, Screenshot ឬសារដែលគេផ្ញើមក។ ឯកសារទាំងនេះអាចត្រូវបានកែច្នៃ ឬបង្កើតក្លែងក្លាយបានយ៉ាងងាយ។
បើពិនិត្យហើយឃើញថា មិនមានប្រាក់ចូលទេ សូមកុំវេរលុយអ្វីទាំងអស់។ សូម Block ឬរាយការណ៍លេខនោះ ប្រសិនបើគេបន្តរំខាន ឬគំរាម។
បើពិតជាមានប្រាក់ចូលមែន សូមកុំដក កុំចាយ និងកុំវេរបន្តទៅគណនីដែលគេប្រាប់។ សូមប្រាប់គាត់ឱ្យទាក់ទងទៅ Call Center របស់ធនាគារដើម្បីឱ្យធនាគារជាអ្នកដោះស្រាយតាមនីតិវិធីត្រឹមត្រូវ។ អ្នកក៏អាចទាក់ទងទៅធនាគាររបស់អ្នកដោយខ្លួនឯង ដើម្បីរាយការណ៍ថាមានប្រតិបត្តិការច្រឡំចូលគណនី។
ច្បាប់ងាយចាំ៖ បើលុយចូលច្រឡំ សូមទុកឱ្យធនាគារដោះស្រាយ។ កុំវេរត្រឡប់ដោយដៃខ្លួនឯងតាមការខលបន្ទាន់។
សកម្មភាពប្រចាំអត្ថបទ
ថ្ងៃនេះ សូមចែករំលែកចំណេះដឹងនេះទៅគ្រួសារ មិត្តភក្តិ និងអ្នកនៅជុំវិញខ្លួន ពិសេសអ្នកដែលប្រើ Mobile Banking ជាញឹកញាប់។
បើមានអ្នកខលមកប្រាប់ថាវេរលុយច្រឡំ សូមអនុវត្ត ៣ ជំហានងាយៗ៖ ពិនិត្យក្នុង App ធនាគារផ្លូវការ, កុំវេរត្រឡប់ដោយខ្លួនឯង, និងទាក់ទងធនាគារឱ្យជួយដោះស្រាយ។
សូមរក្សាទុកភស្តុតាង ដូចជា លេខទូរស័ព្ទដែលខលមក, Screenshot សារ, លេខគណនីដែលគេសុំឱ្យវេរ និងពេលវេលាដែលកើតហេតុ។ ភស្តុតាងទាំងនេះអាចជួយអ្នកបាន ប្រសិនបើករណីនោះក្លាយជាបញ្ហាធនាគារ ឬបញ្ហាច្បាប់។
សំណួរប្រចាំអត្ថបទ
តើអ្នកធ្លាប់ទទួលបានសារ ឬការខលពីនរណាម្នាក់ដែលប្រាប់ថា គេវេរលុយច្រឡំចូលគណនីអ្នកដែរឬទេ?
បើធ្លាប់ សូមចងចាំថា៖ កុំប្រញាប់វេរត្រឡប់ទៅវិញដោយខ្លួនឯង។ សូមឆែក App ផ្លូវការ ហើយឱ្យធនាគារជាអ្នកដោះស្រាយ។