អត្ថបទទី៨១៖ ស្វែងយល់ពីបច្ចេកវិទ្យា AI Deepfake… យន្តការដំណើរការ និងវិធីសាស្ត្រផ្ទៀងផ្ទាត់វីដេអូ ឬសំឡេងគួរឱ្យសង្ស័យ

«កុំទុកចិត្តអ្វីដែលភ្នែកមើលឃើញ និងត្រចៀកឮនៅលើអេក្រង់ទូរស័ព្ទទៀតឱ្យសោះ! បច្ចេកវិទ្យា AI ឥឡូវនេះ អាចក្លែងបន្លំមុខមាត់ និងសំឡេងមនុស្សជាទីស្រឡាញ់របស់អ្នកបានស្ទើរតែ ១០០% ដើម្បីមកបោកប្រាស់យកលុយក្នុងកុងធនាគារ!»

កាលពីអត្ថបទមុន យើងបានរៀនអំពីវិធីចាក់សោរប្រព័ន្ធ Wi-Fi ផ្ទះរួចរាល់ហើយ។ ថ្ងៃនេះ SecuDemyសូមលើកយកការវិវត្តចុងក្រោយបង្អស់នៃពិភពបច្ចេកវិទ្យា គឺ “បញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI)” និងអាវុធដ៏គ្រោះថ្នាក់មួយដែលហេកឃ័រយកមកប្រើប្រាស់ ហៅថា “Deepfakes”។

បច្ចុប្បន្ននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ល្បិចចោរបោកប្រាស់លែងត្រឹមតែជាការផ្ញើសារជាអក្សរធម្មតាទៀតហើយ។ ជនល្មើសបាននិងកំពុងប្រើប្រាស់ AI ដើម្បីបង្កើតជាវីដេអូក្លែងក្លាយ ឬសំឡេងក្លែងក្លាយដែលមានលក្ខណៈដូចមនុស្សពិតៗ ១០០% ដើម្បីដើរបោកប្រាស់យកលុយកាក់តាមប្រព័ន្ធធនាគារ!

១. ហានិភ័យ៖ នៅពេលភ្នែក និងត្រចៀករបស់អ្នកលែងជាការពិត (THE SENSORY TRAP)

Deepfake គឺជាបច្ចេកវិទ្យា AI ដែលអាចយកទម្រង់មុខ មាត់ និងទឹកដមសំឡេងរបស់បុគ្គលម្នាក់ ទៅកាត់តជាវីដេអូ ឬសំឡេងនិយាយ ដើម្បីធ្វើឱ្យអ្នកដទៃយល់ច្រឡំថាជាបុគ្គលនោះពិតប្រាកដ។

តើចោរសាយប័រប្រើប្រាស់ Deepfakes មកបោកប្រាស់អ្នកយ៉ាងដូចម្តេច?

• ការតេវីដេអូក្លែងក្លាយ (Deepfake Video Calls):ស្រមៃថាអ្នកទទួលបានការតេចូលជាវីដេអូ (Video Call) តាម Telegram ឬ Messenger ពីបងប្អូន ឬកូនចៅរបស់អ្នក។ នៅលើអេក្រង់ អ្នកឃើញមុខរបស់ពួកគេច្បាស់ៗ និងឮសំឡេងរបស់ពួកគេនិយាយថា៖ «ខ្ញុំកំពុងមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ខ្វះលុយបង់ឱ្យគេបន្ទាន់» ឬ «ខ្ញុំកំពុងជាប់នៅប៉ុស្តិ៍ប៉ូលិស សុំផ្ទេរលុយ ២០០ ដុល្លារមកភ្លាម!» ដោយសារតែអ្នកឃើញមុខពិតៗ អ្នកក៏ប្រញាប់ផ្ទេរលុយឱ្យភ្លាម ដោយមិនដឹងថាវាគ្រាន់តែជាវីដេអូ AI ដែលចោរលួចរូបថតពួកគេមកកាត់តនោះឡើយ!
• ការក្លែងបន្លំសំឡេង (Voice Cloning):ចោរត្រូវការត្រឹមតែវីដេអូខ្លីមួយដែលមានសំឡេងសាច់ញាតិរបស់អ្នកនិយាយ (ដែលពួកគេធ្លាប់បង្ហោះលើ TikTok ឬ Facebook) រួចយកទៅឱ្យ AI រៀនធ្វើតាម។ បន្ទាប់មក ពួកវាអាចវាយអក្សរអ្វីក៏បាន នោះ AI នឹងបញ្ចេញសំឡេងមកដូចជាសាច់ញាតិរបស់អ្នកនិយាយទូរស័ព្ទមកអញ្ចឹងដែរ!
• ល្បិចធ្វើឱ្យវីដេអូរអាក់រអួល និងកាត់ផ្ដាច់លឿន:ដើម្បីបិទបាំងកំហុសបច្ចេកទេស AI ចោរច្រើនតែធ្វើពុតជាកន្លែងដាច់សេវា ឬតេមកត្រឹមតែ ៥ ទៅ ១០ វិនាទី រួចផ្ដាច់ចោល ហើយឆាតមកវិញថា៖ «សេវាខ្សោយណាស់ តេលែងកើតហើយ បង/ម៉ែ ប្រញាប់វេរលុយមកតាមលេខកុងនេះមក!»

២. ដំណោះស្រាយ៖ វិធី “ដោះម៉ាស” វីដេអូ AI និងល្បិចពាក្យសម្ងាត់គ្រួសារ (THE SOLUTIONS)

កុំទាន់អាលស្លន់ស្លោផ្ទេរលុយឱ្យសោះ! ប្រសិនបើមានការខលវីដេអូ ឬសំឡេងសុំខ្ចីលុយបន្ទាន់ ចូរប្រើតិចនិកទាំងនេះដើម្បីចាប់កំហុស AI ភ្លាម៖

• ប្រាប់ឱ្យពួកគេធ្វើកាយវិការពិនិត្យមុខ (Facial Glitch Test):បច្ចេកវិទ្យា Deepfake លើ Video Call ផ្ទាល់ តែងតែមានកំហុសក្រាហ្វិកនៅពេលមានវត្ថុបាំងមុខ។ ចូរប្រាប់អ្នកដែលកំពុង Video Call នោះថា៖
  • «លើកដៃមកគ្រវីកាត់ពីមុខ ឬយកដៃប៉ះច្រមុះបន្តិចមើល?» (មុខ AI នឹងរហែក ឬភ្លឹបភ្លែតមិនប្រក្រតី)
  • «ងាកមុខទៅឆ្វេង ឬស្ដាំឱ្យអស់មើល?» (គែមថ្គាម និងត្រចៀករបស់មុខក្លែងក្លាយនឹងរលាយបាត់)
• សួរសំណួរឯកជន ឬទារ «ពាក្យសម្ងាត់គ្រួសារ (Safe Word)»:ដូចដែលបានរៀនក្នុងថ្ងៃទី ៨១ កន្លងទៅ ត្រូវទារសួររកពាក្យសម្ងាត់សម្គាល់ខ្លួនរបស់គ្រួសារភ្លាម ឬសួរសំណួរដែលដឹងតែពីរនាក់ ដូចជា៖ «កាលពីម្សិលមិញយើងហូបបាយជាមួយអី?» ឬ «តើសត្វឆ្កែចាស់នៅផ្ទះយើងឈ្មោះអី?» (ចោរ និង AI នឹងគាំងឆ្លើយមិនចេញឡើយ)។
• ចុចបិទការហៅចូល រួចតេទៅលេខទូរស័ព្ទផ្ទាល់ (Direct Cellular Call):កុំតេត្រឡប់ទៅតាមគណនី Telegram ឬ Messenger នោះវិញ ព្រោះគណនីនោះអាចត្រូវគេ Hack រួចហើយ! ត្រូវចុចបិទ រួចដកទូរស័ព្ទតេទៅលេខទូរស័ព្ទស៊ីមកាតផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់ ដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់ការពិត។

៣. វិន័យដែលត្រូវផ្លាស់ប្ដូរជាបន្ទាន់ (ACTIONABLE CHANGES)

• កំណត់វិធាន «ផ្អាក ៥ នាទីមុនផ្ទេរប្រាក់»: រាល់ពេលមានសាច់ញាតិ ឬថៅកែខលមកទារលុយបន្ទាន់ ដាច់ខាតកុំទាន់ផ្ទេរភ្លាមៗ។ ផ្អាកយ៉ាងហោចណាស់ ៥ នាទីដើម្បីទាក់ទងបញ្ជាក់ការពិតជាមួយមនុស្សជុំវិញខ្លួនសិន។
• ប្រុងប្រយ័ត្នការបង្ហោះសំឡេង និងវីដេអូច្បាស់ៗជាសាធារណៈ: កាត់បន្ថយការបង្ហោះវីដេអូដែលនិយាយជជែកផ្ទាល់ខ្លួនជាសាធារណៈច្រើនហួសហេតុ ព្រោះវាជាទិន្នន័យគំរូ (Sample Data) ឱ្យចោរយកទៅ Clone សំឡេងរបស់អ្នក។
• ផ្សព្វផ្សាយដំណឹងនេះដល់ឪពុកម្តាយ និងមនុស្សចាស់ក្នុងផ្ទះ: មនុស្សចាស់គឺជាគោលដៅធំបំផុតរបស់ពួក Deepfake ព្រោះគាត់ឆាប់អាណិតកូនចៅ។ ចូរចំណាយពេលល្ងាចនេះ ពន្យល់គាត់ឱ្យស្គាល់ពីល្បិចមុខក្លែងក្លាយនេះ។

💡 ចំណុចត្រូវចាំ

«ក្នុងយុគសម័យ AI៖ ឃើញមុខ… មិនប្រាកដថាជាមនុស្សពិត! ឮសំឡេង… មិនប្រាកដថាជាសាច់ញាតិយើងឡើយ! ភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងការផ្ទៀងផ្ទាត់ដោយផ្ទាល់ គឺជាអាវក្រោះតែមួយគត់ដែលការពារអ្នកពីអន្ទាក់ Deepfake!»

សំណួរប្រចាំថ្ងៃសម្រាប់ប្រិយមិត្ត (DAILY QUESTIONS)

• តើអ្នក ឬសមាជិកគ្រួសារធ្លាប់ជួបករណីគេតេវីដេអូ ឬផ្ញើសំឡេងចម្លែកៗមកសុំខ្ចីលុយបន្ទាន់ដែរឬទេ?
• បើសិនជាមានគេ Video Call មកដូចមុខកូន ឬបងប្អូនរបស់អ្នកបេះបិទ តើអ្នកចាំតិចនិកអ្វីខ្លះដើម្បីតេស្តចាប់កំហុស AI? ចែករំលែកខាងក្រោមនេះទាំងអស់គ្នា!

អត្ថបទនេះផ្តល់ជូនដោយ Bitdefender Total Security

Bitdefender Total Security គឺជាកញ្ចប់កម្មវិធីការពារឧបករណ៍របស់អ្នកដែលអាចតំឡើងនៅលើប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ (Windows, macOS, iOS, Android) ដែលប្រមូលផ្តុំនូវមុខងារជាច្រើន មានដូចជា មុខការទប់ស្កាត់និងកម្ចាត់មេរោគ មុខងារឯកជនភាព និងមុខងារសុវត្ថិភាពសំខាន់ៗផ្សេងទៀត ទៅក្នុងកញ្ចប់កម្មវិធីតែមួយ។ Bitdefender អាចបញ្ឈប់មេរោគកុំព្យូទ័រមិនឱ្យឆ្លង ទប់ស្កាត់មោរោគចាប់ជំរិតទារប្រាក់ (ransomware) ការវាយប្រហារតាមភាពងាយរងគ្រោះ/ចន្លោះប្រហោងទើបប្រទះឃើញ (zero-day exploits) និងមេរោគស៊ើបការណ៍ (spyware) មុនពេលដែលវាបង្កការខូចខាតដល់កុំព្យូទ័រ/ប្រព័ន្ធរបស់យើង។ លើសពីនេះ វាក៏មានការការពារនៅកម្រិតបណ្តាញ ដើម្បីរារាំងគេហទំព័រឆបោក (phishing) និងតំណភ្ជាប់ដែលមានមេរោគផងដែរ៕