ISAC Cambodia (InfoSec)
GeneralKnowledgeSecurity NewsSecurity Tips

អត្ថបទទី ៥៦៖ បើថ្ងៃស្អែកទូរស័ព្ទអ្នកបាត់ តើទិន្នន័យអ្វីខ្លះនៅសល់?

រយៈពេលអាន៖ ២ នាទី
កម្រិតយល់ដឹង៖ មធ្យម

ទូរស័ព្ទបាត់មួយគ្រឿង អាចមិនគួរឱ្យខ្លាច តែបើការបាត់រូបថត ឯកសារ និងទិន្នន័យវិញទេដែលសំខាន់។

នៅអត្ថបទមុន យើងបាននិយាយពី ការការពារគណនីបណ្តាញសង្គមឱ្យរឹងមាំ (Advanced Account Protection) ដោយប្រើ Password ខ្លាំង, 2FA និងការត្រួតពិនិត្យ Active Sessions។

អត្ថបទនេះ យើងនឹងបន្តមកស្គាល់ចំណុចសំខាន់មួយទៀត ដែលមនុស្សជាច្រើនតែងតែគិតថា “ចាំពេលក្រោយចាំធ្វើ” ប៉ុន្តែពេលមានបញ្ហាកើតឡើង វាអាចយឺតពេលទៅហើយ។ នោះគឺ ការបម្រុងទុក និងសង្គ្រោះទិន្នន័យ (Data Backup & Recovery)។

និយាយឱ្យងាយយល់៖ Backup គឺជាការធ្វើច្បាប់ចម្លងឯកសារសំខាន់ៗទុកជាមុន ដើម្បីឱ្យអ្នកអាចយកមកវិញបាន បើទូរស័ព្ទបាត់ ខូច ត្រូវ Reset ឬគណនីត្រូវគេលុបទិន្នន័យ។

១. ហានិភ័យ៖ ឯកសារសំខាន់បាត់ ព្រោះមិនធ្លាប់ Backup

មនុស្សជាច្រើនរក្សាទុករូបថតគ្រួសារ វីដេអូ កិច្ចសន្យា ឯកសារការងារ ឯកសារសាលា Contacts និងលេខសម្ងាត់ខ្លះៗ នៅក្នុងទូរស័ព្ទតែមួយគ្រឿង។ បញ្ហាគឺ ទូរស័ព្ទអាចបាត់ ខូច ធ្លាក់ចូលទឹក ត្រូវចោរលួច ឬត្រូវ Reset ដោយចៃដន្យបានគ្រប់ពេល។

ពេលបាត់ទូរស័ព្ទ មនុស្សភាគច្រើនអាចទិញទូរស័ព្ទថ្មីបាន។ ប៉ុន្តែអ្វីដែលពិបាកយកមកវិញ គឺរូបថតចាស់ៗ ឯកសារសំខាន់ៗ និងទិន្នន័យដែលមិនធ្លាប់បម្រុងទុក។

ហានិភ័យមួយទៀតគឺការត្រូវគេហេគ ឬត្រូវមេរោគវាយប្រហារ។ ប្រសិនបើគណនី Cloud របស់អ្នកមិនមានសុវត្ថិភាព ឬឯកសារត្រូវបានលុប អ្នកអាចបាត់ទិន្នន័យសំខាន់ៗបាន។ ដូច្នេះ Backup មិនមែនសម្រាប់តែពេលទូរស័ព្ទបាត់ទេ ប៉ុន្តែជាខែលការពារពេលមានបញ្ហាឌីជីថលគ្រប់ប្រភេទ។

ចំណុចសំខាន់៖ ទិន្នន័យដែលមានតែមួយកន្លែង គឺមិនទាន់មានសុវត្ថិភាពទេ។

២. ដំណោះស្រាយ៖ ប្រើច្បាប់ 3-2-1 Backup Rule

ច្បាប់ដែលអ្នកជំនាញច្រើនណែនាំគឺ 3-2-1 Backup Rule។ វាមានន័យថា អ្នកគួរមានច្បាប់ចម្លងឯកសារសំខាន់ៗច្រើនជាងមួយកន្លែង។

លេខ ៣ មានន័យថា ត្រូវមានឯកសារយ៉ាងតិច ៣ កំណែ៖ ឯកសារដើម ១ និងច្បាប់ចម្លង ២។ ឧទាហរណ៍ រូបថតនៅក្នុងទូរស័ព្ទមួយកំណែ ទុកលើ Cloud មួយកំណែ និងទុកក្នុង Hard Drive ឬកុំព្យូទ័រមួយកំណែទៀត។

លេខ ២ មានន័យថា ត្រូវរក្សាទុកលើប្រភេទផ្ទុកទិន្នន័យយ៉ាងតិច ២ ប្រភេទផ្សេងគ្នា។ កុំទុកទាំងអស់នៅក្នុងទូរស័ព្ទតែមួយ។ អ្នកអាចទុកក្នុង Cloud ដូចជា Google Drive, Google Photos, iCloud ឬទុកក្នុង External Hard Drive ផងដែរ។

លេខ ១ មានន័យថា ត្រូវមានច្បាប់ចម្លងមួយនៅទីតាំងផ្សេង។ ឧទាហរណ៍ បើទូរស័ព្ទអ្នកបាត់ ឬកុំព្យូទ័រខូច អ្នកនៅតែអាចចូលទៅយកឯកសារពី Cloud បាន។

សម្រាប់ទូរស័ព្ទ សូមបើក Auto-Backup នៅលើ Google Photos, iCloud ឬ Cloud Storage ដែលអ្នកប្រើ។ សម្រាប់ Contacts សូមធ្វើឱ្យវា Sync ជាមួយ Google Account ឬ iCloud ជានិច្ច កុំរក្សាទុកតែក្នុង SIM Card ឬទូរស័ព្ទតែមួយ។

សម្រាប់លេខសម្ងាត់ សូមកុំរក្សាទុកជាអត្ថបទធម្មតាក្នុង Notes ឬ Screenshot។ សូមប្រើ Password Manager ដែលមានសុវត្ថិភាពជាង និងអាច Sync ឆ្លងឧបករណ៍បាន។

ច្បាប់ងាយចាំ៖ Backup មិនមែនធ្វើពេលទិន្នន័យបាត់ទេ។ Backup ត្រូវធ្វើមុនពេលបញ្ហាកើតឡើង។

សកម្មភាពប្រចាំអត្ថបទ

ថ្ងៃនេះ សូមធ្វើ Data Backup Checkup រយៈពេល ១៥ នាទី។

សូមពិនិត្យថា រូបថត និងវីដេអូសំខាន់ៗរបស់អ្នកបាន Backup ទៅ Google Photos ឬ iCloud រួចហើយឬនៅ។ បន្ទាប់មក សូមពិនិត្យ Contacts ថា បាន Sync ជាមួយ Google Account ឬ iCloud ឬអត់។

សូមជ្រើសរើសឯកសារសំខាន់ៗបំផុត ដូចជា អត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ កិច្ចសន្យា ឯកសារការងារ ឯកសារសិក្សា និងរូបថតគ្រួសារ រួចធ្វើច្បាប់ចម្លងទុកនៅ Cloud ឬ External Drive មួយបន្ថែមទៀត។

សូមសាកល្បងចូលទៅមើល Backup របស់អ្នកពីឧបករណ៍ផ្សេង ដូចជា កុំព្យូទ័រ ឬទូរស័ព្ទមួយទៀត ដើម្បីប្រាកដថា អ្នកពិតជាអាចសង្គ្រោះទិន្នន័យបាន ពេលមានរឿងអាក្រក់កើតឡើង។

Show More
Apsara Media Services (AMS)

POUN Sokha

អ្នកស្រាវជ្រាវ និងអ្នកបង្កើតមាតិកាសុវត្ថិភាពសាយប័រ (Cybersecurity Content Creator & Researcher)អ្នកជំនាញស្រាវជ្រាវ និងចងក្រងមាតិកាសុវត្ថិភាពសាយប័រជាភាសាខ្មែរ ក្នុងគោលបំណងលើកកម្ពស់ការយល់ដឹង និងពង្រឹងសុវត្ថិភាពឌីជីថលជូនដល់សាធារណជន។ ផ្តោតលើការផលិតអត្ថបទ និងមាតិកាអប់រំប្រកបដោយគុណភាពសម្រាប់គេហទំព័រ ដោយសម្រួលបច្ចេកទេសស្មុគស្មាញឱ្យទៅជាខ្លឹមសារងាយយល់ ងាយអនុវត្ត និងទាន់ហេតុការណ៍ ។ ការងារនេះចូលរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹង បង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ន និងពង្រឹងសុវត្ថិភាពឌីជីថលជូនដល់សាធារណជន និងអ្នកប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណិតក្នុងសម័យកាលទំនើប។

Related Articles

Back to top button